|
 “Όταν πεθάνω να με θάψετε στην Lapinha” σιγοτραγουδάει ο Mestre João Pequeno του Pastinha όταν φτάνει στην roda συζήτησης που δημιουργήθηκε στην αυλή του Πολιτιστικού Οίκου της Βραζιλίας στην Londrina (PR), την ηλιόλουστη Κυριακή της 24ης Σεπτεμβρίου, την τελευταία ημέρα της 5ης συνάντησης της Capoeira Angola της Londrina. Οι μαθητές περίμεναν με ανυπομονησία την άφιξη του Mestre για μια ακόμη προπόνηση που θα γινόταν με την επίβλεψη των Jurandir και Zoinho, μαθητές προσεκτικοί και αχώριστοι για πάνω από μια δεκαετία ταξιδιών. Οι τρεις τους άφησαν τις καθημερινές δραστηριότητες της σχολής τους στο Forte Santo Antônio Além do Carmo, για να στηρίξουν το event που γίνεται ετησίως από τον Marcelo Ricieri Pinhatari, μαθητής του Mestre João Pequeno του Pastinha και αυτός που έπειτα από δυόμιση χρόνια άφησε τον Mestre για να προωθήσει την Capoeira Angola στο Paraná.
“Δεν τραγουδάω άλλο” είπε ο Mestre διακόπτοντας την cantinga που έγινε γνωστή από την φωνή του Elis Regina. “Γιατί Mestre;” ρώτησε κάποιος capoeirista πέντε γενιές μικρότερος, αφού ο ίδιος κλείνει τα 89 του χρόνια. “Γιατί δεν τραγουδάω άλλο;” απαντά ρωτώντας για να συνεχίσει αφήνοντας τους σε μια βαθιά σιγή “Επειδή εγώ δεν θα πεθάνω”.
Η σιγή είναι ένδειξη σεβασμού προς την αφθαρσία του João Pequeno, άμεσος μαθητής και πρώτος δάσκαλος της σχολής του Vicente Ferreira Pastinha (1889-1981), που ζει μέχρι σήμερα στην καθημερινότητα ακόμα και του νεοαφιχθέντα στον κόσμο της Capoeira, που ακόμα δεν καταλαβαίνει τις διαστάσεις και την σπουδαιότητα αυτής της κληρονομιάς. Χάρη στην δουλειά του Mestre Pastinha, σε μια εποχή που η διδασκαλία της Capoeira γινόταν μόνο μέσω την παρατήρησης της roda ή της παρουσίας κάποιου έμπειρου μαθητή, σήμερα είναι εφικτή η συστηματική διδακτική εκμάθηση σε κλειστά γυμναστήρια. Με άλλα λόγια ο Mestre João Pequeno μαζί με τον Pastinha ήταν αυτοί που άνοιξαν την πρώτη σχολή capoeira του κόσμου την δεκαετία του 40, μαθαίνοντας σε capoeristas που σήμερα είναι mestres όπως οι João Grande, Moraes και Curió. Η διδασκαλία τους αποτέλεσε βάση και μοντέλο για άλλες σχολές και τώρα είναι ο πιο σπουδαίος και ο πιο αρχαίος Mestre που είναι υπεύθυνος για την διατήρηση της τέχνης, των αρχών και της συνέχειας της εξάπλωσης της capoeira στον κόσμο.
“Τώρα πεθαίνει όποιος θέλει να πεθάνει, μπήκαμε στην χιλιετία του Χριστού και σε αυτά τα χίλια χρόνια όσοι πέθαναν θα αναστηθούν” εξηγεί με λαμπερά μάτια ο Mestre, δείχνοντας πίστη στις διδαχές της Εκκλησίας του Τετράγωνου Ευαγγελίου (Πεντηκοστιανή Εκκλησία). Ο João Pequeno de Pastinha στοργικός, υπομονετικός και πάντα καλοδιάθετος παραμένει ισχυρή παρουσία στους μαθητές του δείχνοντας της καλύτερες αρετές του Mestre σε κάθε στιγμή, με την παρουσία του στην roda της Capoeira.
Που γεννηθήκατε;
Γεννήθηκα ....στο Araci (στην επαρχία της Bahia) που ήταν η γη της μητέρας μου, όπου ζούσε ο πατέρας της μητέρας μου. Ο πατέρας μου ήταν από το Tanquinho de Feira.
Mestre, έχω ακούσει μερικές ιστορίες σας.... Άκουσα ότι κάποτε είσασταν ο φόβος και ο τρόμος της Bahia...
Ήμουν εγώ και ο João Grande. Εμείς ήμαστε σύντροφοι στο παιχνίδι. Ο κόσμος μας φώναζε “οι τραμπούκοι του Pastinha”...Αχ Θεέ μου....Ο João Grande έχει γεράσει, συνέχεια ξαπλώνει, ενώ εγώ ποτέ... Δεν θέλω να γεράσω (γέλια).
Τι είναι η capoeira για σας;
Η capoeira είναι μέρος της ζωής μου. Μπορώ να πω, το επάγγελμά μου. Το επάγγελμά μου είναι όπως ο εργάτης στο λιθάρι. Δουλέυω στο λιθάρι και είμαι και ελαιοχρωματιστής. Μετά την capoeira όμως τα άφησα όλα και ζω μόνο από την capoeira.
Από ποια ηλικία αρχίσατε την capoeira;
Από μικρό αγόρι είμαι μπλεγμένος με την capoeira. Τώρα, αυτός που με ετοίμασε πραγματικά ήταν ο Mestre Pastinha.
Και πόσων χρονών ήσασταν όταν αρχίσατε να προπονείστε με τον Mestre Pastinha;
Περίπου 40 ετών. Δεν θυμάμαι...
Και ο Pastinha πόσο ήταν;
Πάνω από εβδομήντα! (γέλια).
Και ακόμα μπαίνετε στην roda της capoeira;
Παίζω(capoeira), τραγουδάω, παίζω μουσική, όλα τα κάνω. Ξέρεις πόσο χρονών είμαι; Μπήκα στα 89 τώρα.
Και το παιχνίδι της capoeira;
Το να παίζεις capoeira είναι καλό. Η capoeira είναι ...(γέλια)
Φάρμακο για όλα;
Η capoeira είναι ελευθερία.
 Πιστεύετε ότι η capoeira μπορεί να βοηθήσει στην αποκατάσταση ανθρώπων που έχουν κάποια δυσκολία;
Με απόλυτη σιγουριά. Η capoeira θεραπεύει αρρώστιες.
Το να παίζεις capoeira σε κάνει να ζήσεις περισσότερο;
Δεν καταλαβαίνω πως υπάρχουν capoeiristas που πεθαίνουν νέοι.
Και οι “μάγκες”;
“Μάγκες”, όχι τίποτα! “Μάγκας” είναι αυτός που πίνει πολύ....(γέλια)
Εσείς είστε “μάγκας”;
Όχι (γέλια). Θα ήθελα να ήμουν. Παλιά η capoeira Angola ήταν μια πολεμική τέχνη. Άκουγα που έλεγαν ότι είναι μια πολεμική τέχνη όπου δέρνεις τον αντίπαλο χωρίς να χτυπήσει. Και αναρωτιόμουν ....Τι Π.Τ. είναι αυτή; Όταν είδα capoeira αργότερα είπα “α, αυτό είναι καλό”. Η μητέρα βέβαια όταν έβλεπε τις προθέσεις μου προσευχόταν στον Θεό. Εγώ ευτυχώς έφυγα από τις τρελές σκέψεις και πλέον είμαι χριστιανός, δόξα τον Θεό. Σήμερα, μάλιστα, είμαι συναισθηματικός. Αντί να παραμείνω “μάγκας” έγινα συναισθηματικός. Όλα με βγάζουν συναίσθημα και κλαίω.
Πιστεύετε ότι είναι σημαντικό η μαθητές σας να γνωρίζουν για να συνεχίσουν την δουλειά σας;
Σημαντικό είναι να κάνουν capoeira όπως την βρήκαν σε μένα και να την προσέχουν και αυτοί επίσης.
Να την προσέχουν πως;
Όπως κάνω εγώ (γέλια). Έχω γυρίσει όλο τον κόσμο...
Έχετε σκεφτεί ποτέ να φύγετε από την Βραζιλία;
Όχι...Θέλω να γυρίσω όλο τον κόσμο να δείξω την capoeira, αλλά να φύγω από την Βραζιλία, να φύγω από την Bahia, όχι.
Πιστεύετε ότι η σημερινή capoeira σε σύγκριση με εκείνης της εποχής όπου ο capoeirista θεωρούνταν εγκληματίας, πιστεύετε ότι υπάρχει ακόμα ταμπού προς αυτούς που κάνουν capoeira;
Όχι. Η capoeira σήμερα είναι τέχνη και αυτός που την κάνει είναι καλλιτέχνης.
Εκείνη την εποχή όποιος έκανε μπορούσε να πάει φυλακή...
Ήταν αργόσχολος, αλήτης...
Εσείς μπήκατε φυλακή;
Όταν άρχισα είχε νομιμοποιηθεί.
Ποια είναι η διαφορά εκείνης της εποχής όταν ήταν παράνομη η capoeira με σήμερα;
Είναι το ίδιο.  Η capoeira παλιά ήταν πιο επιθετική;
Το ίδιο είναι. Επιθετικές capoeiras υπήρξαν αλλά δεν “περπάτησαν”. Όπως η Regional που την έκανε ο Bimba. Αυτός ήταν παλαιστής και επειδή πίστευε ότι η Angola ήταν αδύναμη έβαλε κινήσεις από μαχητικές τέχνες και έκανε την Regional.
Τι είναι η capoeira για σας;
Εγώ χωρίζω την ζωή μου σε δύο μέρη: το πνευματικό που παραδίδω στα χέρια του Θεού και του Ιησού Χριστού και το υλικό που είναι η capoeira. Πάντα μιλάω έτσι (γέλια).
Οπότε η capoeira είναι η ζωή σας;
Ε, ναι. Με σιγουριά!
Τι καλό έμεινε από την διδασκαλία με τον Mestre Pastinha;
Ήταν ο Mestre μου. Ότι ξέρω αυτός μου το έμαθε. Και εκεί που πέθαινε μου είπε “ João, πάρε τα ηνία. Πάρε τα ηνία γιατί εγώ πεθαίνω, αλλά μόνο στο σώμα. Στο πνεύμα θα ζω. Όσο θα υπάρχει capoeira το όνομά μου θα υπάρχει”. Και έτσι μου έβαλαν το όνομα João Pequeno de Pastinha.
Πηγή: http://revistacapoeira.com.br 
Trackback(0)
 |
TrackBack URI for this entry
RSS feed Comments